Waarom slaapt je kat niet in zijn mand? Wat helpt

Je koopt een mand, je zet hem neer, en je kat gaat in de kartonnen doos ernaast liggen. Het is zo'n vast patroon dat het een grap is geworden, maar er zit een logica achter. In vrijwel alle gevallen ligt het niet aan de mand zelf maar aan een van vier dingen: de plek, de vorm, het materiaal of de geur.

1. De plek is bijna altijd de oorzaak

Dit is de belangrijkste. Katten kiezen een slaapplek op overzicht en veiligheid, niet op comfort alleen. Een mand midden in de kamer, in de looproute, of naast de deur waar iedereen langsloopt, is voor een kat een slechte plek, hoe zacht hij ook is.

Wat wel werkt:

• Overzicht. Een hoek van waaruit je kat de kamer en de deur kan zien.
• Uit de loop. Niet op het pad tussen keuken en bank.
• Warm. Bij een radiator, in de zon, of op een plek waar de vloerverwarming doorkomt.
• Hoogte. Veel katten liggen liever verhoogd dan op de grond. Een mand op een kast of brede vensterbank wordt vaker gebruikt dan dezelfde mand op de vloer.
• Niet naast de kattenbak of het voer. Katten scheiden slapen, eten en hun bak.

De simpelste methode: kijk waar je kat de afgelopen week uit zichzelf lag en zet de mand daar neer. Niet andersom.

2. De vorm past niet bij hoe je kat ligt

Katten liggen grofweg op twee manieren, en dat vraagt om verschillende manden.

• Opgerold, met de kop op de poten. Deze kat wil een donutmand met een hoge zachte rand. In een plat, open kussen ligt hij ongemakkelijk.
• Languit op de zij. Deze kat wil ruimte en een lage rand. In een donut ligt hij met zijn poten over de rand heen.

Kijk een paar dagen hoe je kat op de bank ligt; dat is de betrouwbaarste indicatie. Ligt hij afwisselend op beide manieren, dan is een ruime mand met een lage rand de veiligste keuze.

Ook het formaat telt. Een mand van 50 cm is prima voor een gemiddelde huiskat en te klein voor een Maine Coon of Noorse boskat. Meet je kat liggend uitgestrekt en tel er 10 tot 15 centimeter bij op.

3. Het materiaal is te warm

Dit is de reden dat een mand in oktober populair is en in juni leeg blijft. Pluche en fleece isoleren, en een kat die het warm heeft gaat op de tegels, in de wasbak of op de plavuizen in de gang liggen.

Wat helpt:

• Een mand met een omkeerbaar kussen, waarvan de ene kant fleece is en de andere glad.
• Twee ligplekken: een warme voor de winter, een koele voor de zomer.
• In de zomer het kussen eruit halen, zodat alleen de gladde bodem overblijft.

4. De mand ruikt nog naar de winkel

Een nieuwe mand ruikt naar verpakking en fabriek. Voor een dier dat op geur navigeert, is dat geen uitnodiging.

Wat je kunt doen:

• Leg er een gedragen T-shirt of een dekentje in dat al in huis was.
• Was de mand of hoes een keer mee met de gewone was, zonder sterk geurende wasverzachter.
• Wrijf met een doekje langs de wangen van je kat en daarna langs de rand van de mand, zodat er eigen geur op komt.
• Kattenkruid werkt bij een deel van de katten. Ongeveer een derde reageert er niet op, dus zie het als een poging en niet als een oplossing.

Geef het daarna tijd. Dagen tot weken is normaal.

Wat je vooral niet moet doen

• Je kat in de mand zetten. Dat werkt averechts: de mand wordt dan de plek waar hij naartoe wordt gedragen.
• De mand verplaatsen zodra hij er een keer in ligt. Laat hem staan.
• De mand wassen met een sterk geurend middel. Daarmee verwijder je precies de geur waardoor hij hem ging gebruiken.
• Een tweede mand kopen omdat de eerste niet werkt. Verplaats eerst de eerste; in de meeste gevallen is dat de hele oplossing.

Als niets helpt

Sommige katten slapen gewoon liever op de bank, in een doos of op je bed, en daar is niets mis mee. Een kat heeft meestal drie tot vijf slaapplekken die hij afwisselt op tijdstip en temperatuur. Een genegeerde mand is zonde van het geld, maar het is geen probleem voor je kat.

Merk je dat je kat opeens anders gaat liggen, moeilijk opstaat of plekken kiest die hij vroeger meed, dan is dat een vraag voor de dierenarts en niet voor een mand.

Welke vormen en formaten er zijn en welke echt geschikt zijn voor een groot ras, staat in onze koopgids in de hub Kat thuis. Ligt je kat liever hoog dan zacht, dan is een krabpaal met slaapplateau vaak een betere investering dan nog een mand.